جوان ونیایش (بندگی)
خداوند تبترک وتعالی همه ی بندگانش را دوست دارد اما جوانان را بیشتر چرا که عصمت وپاکی جوانان زمینه نزول رحمت پروردگار است .
خداوند مهربان راضی نمی شود بندگانش به بیراهه روند از این رو برای سعادت وخوشبختی انان برنامه های خوبی تنظیم نمود وتوسط رسولانش برای بشریت فرستاده است .
نماز ونیایش رمز پاکی ما جوانان است ومراسم مخصوصی برای پرستش خداوند وراز ونیازودرد ودل با اوست .
وقی یک جوان ازکارروزانه اش ، دست ، لباس ، صورت ، سر وپایش را می شوید برای چیست ؟
برای این که همه ی انسان ها نظافت وپاکیزگی را دوست دارند .ونماز باعث از بین رفتن الودگی ها می شود .
راز ونیاز عاشقانه پیامبر (ص)
ابن عباس میگوید : در شبی که ان روز جنگ بدر واقع شد پیامبر(ص) تاصبح نماز می خواند وقطرات اشک از گونه هایش سرازیر می شد و در برابر خدای بزرگ خضوع خاصی داشت واز در گاه الهی طلب کمک می نمود .
شخصی بزرگ وباعظمتی مانند پیامبر مهربان اسلام چگونه به راز ونیاز وبندگی به درگاه بی نیاز علاقه دارد واز عبادت لذت می برد .
امام سجاد (ع) وقتی با خداوند به راز نیاز می پردازد می فرماید : یا فارج الهم ، وکاشف الغم ، یا رحمن الدنیا والاخره و رحیمهما ، صل علی محمد و ال محمد ، واخرج همی ، واکشف غمی
(( ای برطرف کننده اندوه و ای دور کننده غم ها ، ای مهربان در دنیا واخرت ، بر محمد و ال محمد (ص) درود فرست وغم اندوه مرا برطرف فرما ))
وقتی پیامبر عزیز اسلام (ص) نزدیک وقت نماز وعبادت می شد به بلال می فرمود : ای بلال مارا از غم واندوه وغصه وتلخی وناراحتی نجات بده و با اذان گفتن خود واعلام وقت نماز ، روح ما را ارامش بخش .
منبع :
درس اندیشه اسلامی 1 استاد گرامی اقای قیوم زاده دانشگاه علمی کاربردی
برچسب:
نویسنده: سجاد
عبادت و بندگي خدا به دو شکل کلي تحقق پيدا مي کند؛ يکي اين که انسان با بعضي از شؤون وجودي خود همچون چشم، گوش، دست، پا، زبان، دل و عقل با خدا مواجه شود و بگويد خدايا! من بنده تو هستم. مثلا با زبانْ لااله الاالله بگويد، در مقابل خدا رکوع و سجده کند و به خاک بيافتد يعني سر تاپاي وجود من در مقابل تو خضوع کرده است، ترسش از خدا و اميدش به او باشد. اين موارد، عبادت هاي مستقيم هستند. اصلا ماهيت اين کارها يعني: خدايا! من بنده ام و تو خدا هستي.
شکل ديگر اين است که خودِ معناي عمل، اشاره به خدايي خداوند و بندگي ما نمي کند و في نفسه معناي آن چيزي ديگر است، اما در اين عمل روحي خدايي دميده شده است. مثلا وقتي انسان يتيمي را نوازش مي کند معناي اين کار آن نيست که خدايا! تو خدا هستي و من بنده ام. انسان در اين کار مستقيما با طفل يتيم مشغول صحبت است، اما اين عملْ روحي دارد به طوري که مؤمن در لايه اي از دل خود مشغول سخن با خداست و مي گويد: خدايا! چون تو اين کار را دوست داري من آن را انجام مي دهم. دايره شکل دومِ عبادت خيلي وسيع است تا آن جا که سراسر زندگي مؤمن را فرامي گيرد. اين روح در هر عملي که باشد آن عمل را به عبادت تبديل مي کند. در روايات آمده است که: الْعِبَادَةُ عَشَرَةُ أَجْزَاءٍ تِسْعَةُ أَجْزَاءٍ فِي طَلَبِ الْحَلَال؛1 توجيه اين فرمايش اين است که وقتي مؤمن دنبال اين هدف مي گردد که خودْ زحمت بکشد و روزي حلال و خرج عيال خود را کسب کند و آبروي خود و خانواده اش را حفظ کند، در عمق دل او اين سخن است که: خدايا! چون تو فرمودي و تو دوست داري اين کار را مي کنم. مثلا انسان روز عيد غديري روزه مستحبي گرفته است و هيچ کس هم خبر ندارد و مي خواهد ثواب هفتاد سال عبادت را با يک روز روزه ببرد. به منزل پدر يا برادر يا رفيق صميمي و برادر ايماني اش مي رود. در آن جا حس مي کند که آن ها دوست دارند که او با آن ها غذا بخورد. با خدا اين گونه مناجات مي کند که: «خدايا! براي شاد کردن دل اين ها که رضايت تو در شادي آن هاست روزه ام را بي سروصدا افطار مي کنم.» ثواب اين کار از هفتاد سال عبادت بيشتر است. مؤمن واقعي حتي وقتي ازدواج مي کند سخن دل او اين است که: «خدايا! چون تو دوست داري ازدواج مي کنم و تنها براي ارضاي غريزه ي حيواني اين کار را نمي کنم. خدايا! اگر من به اين غريزه پاسخ مي دهم براي اين است که تو اجازه داده اي، و اگر فرموده بودي که اين کار را انجام نده هرگز انجام نمي دادم.» در اين صورت ازدواج هم عبادت مي شود. به همين دليل، گاه ثواب يک عملِ به ظاهر صد در صد حيواني، از نماز و روزه بيشتر مي شود.
هر کاري را که خدا دوست دارد و انسان به خاطر اين که او امر کرده، يا دست کم به خاطر اين که او اذن داده است، انجام دهد مرتبه اي از عبادت را خواهد داشت. اين دو شکل، حد نصاب عبادت را دارند. مواردي هم وجود دارد که از اين حد نصاب پايين تر است که إن شاءالله اگر توفيقي بود جلسه بعد به آن ها اشاره مي کنم.
منبع:
سایت ایت الله مصباح یزدی
درس اندیشه اسلامی 1- استاد گرامی اقای قیوم زاده - دانشگاه علمی کاربردی
برچسب:
نویسنده: سجاد
عبادت در لغت به معنى ذليل و رام شدن مى باشد، «عبادت» به معنی پرستش كردن، بندگى كردن و نهايت تعظيم براى خداى متعال است.
عبادت نوعى از سپاس و مرتبه والاى آن است زيرا حقيقت عبادت خضوع است در حد اعلاى آن كه با عالى ترين مراحل تعظيم توأم بوده و از اين رو تنها كسى مستحق عبادت است كه نعمت هاى اساسى و پايه اى مانند آفرينش و زندگى و قدرت از او باشد و جز خداوند متعال كسى بدين امور قادر نباشد. پس عبادت خاص ذات احديت مي باشد.
((عبادت)) خداكردن دو نوع است: اطاعت از دستورات او در همه شئون زندگى كه آن را عبادت عام گويند و ديگر عبادت بمعنى تذلل توأم با تقديس و نهايت خضوع و آن را عبادت خاص نامند مانند نماز و امثال آن.
آيات و روايات درباره عبادت بيش از حد و حصر است كه به برخى از آنها اشاره مي شود:
رسول اكرم صلی الله علیه و آله فرمودند: «بهترين مردم كسى است كه دلباخته عبادت بوده آن را به آغوش كشد و از عمق جان آن را دوست داشته به آن بچسبد و خود را در اختيار آن نهد و چنين كسى در غم دنياى خويش نباشد كه به خوشى و رفاه مي گذراند، يا در سختى و شدت.
اميرالمؤمنين علیه السلام در بیانات شیوای خود در این زمینه می فرمایند: «لو عاينوا كنه ما خفى عليهم منك لحقّروا اعمالهم، و لزروا على انفسهم، ولعرفوا انهم لم يعبدوك حق عبادتك، ولم يطيعوك حق طاعتك اگر مردم ببینند آنچه از ذات تو بر آنها مخفی است، اعمال خود را کوچک شمارند و خود را سرزنش کنند و خواهند دانست که حق طاعت و عبادت تو را به جا نیاورده اند.
اَفْضَلُ النّاسِ مَنْ عَشِقَ الْعِبادَةَ وَ عانَقَها وَ باشَرَها بِجَسَدِهِ وَ تَفَرَّغَ لَها. بهترین مردم آن كسی است كه به پرستش و نیایش عشق بورزد
مقصود این است كه عبادت فقط یك ذكر قلب به تنهایی نیست. خود عبادت عملی (ركوع كردن، سجود كردن، قنوت كردن) نوعی عشق ورزی عملی است. وَ تَفَرَّغَ لَها خودش را فارغ كند برای عبادت، خالی كند از همه چیز جز عبادت؛ یعنی آن وقتی كه به عبادت می ایستد دیگر هیچ خیالی، هیچ خاطره ای، هیچ فكری در قلبش نیاید، فقط او باشد و خدا، قلبش خالی بشود برای خدا، و روح عبادت هم همین است
منابع
سید مصطفی حسینی دشتی، فرهنگ / معارف و معاریف /
تعلیم و تربیت در اسلام،استاد مطهری، در دسترس در سایت شهید مطهری،
درس اندیشه اسلامی 1- استاد گرامی اقای قیوم زاده- دانشگاه علمی کاربردی
برچسب:
نویسنده: سجاد
انواع عبادت و بهداشت روانی
رفتارهای عبادی بسیار متنوع هستند و بر خلاف آنچه مردم عامی تصور می کنند متوقف بر اعمالی که با جوارح انجام می شود و اصطلاحا عبادت یدی شمرده می شوند، محسوب نمی شوند. اصولا وقتی بحث از عبادت پیش می آید هر آنچه را که فرد در رابطه با پروردگار و ذات احدیت انجام می دهد را باید عبادت شمرد ..
برخی عبادت ها که از شایع ترین نوع عبادت ها محسوب می شوند آن دسته از عبادت ها هستند که فرد با جسم و جوارح به انجام آن همت می گمارد. این قسم از عبادتها به دنبال اهداف خاصی انجام می پذیرد و فلسفه مخصوص به خود را دارند :
الف : عبادتهای بدنی که دارای مضامین عالی و پرمعنی می باشند و هدف از انجام آن ها دوری از فحشا و منکر است مثل نماز، گرچه هر فردی از انجام چنین عبادتهایی بهره ی مخصوص خود را دارند اما هیچ موقع بدون تاثیر نمی باشند. مثلا در مورد نماز باید اشاره کنیم که ممکن نیست کسی نماز بخواند و هیچ گونه اثری در او نبخشد، هر چند نمازش صوری باشد و هر چند آلوده به گناه باشد. البته این گونه نماز تاثیرش کم است. این گونه افراد اگر همین مقدار نماز را هم نخوانند از این هم آلوده تر خواهند شد. در روایتی می خوانیم که جوانی از انصار نماز را با پیامبر ادا می کرد اما آلوده به گناهان زشتی بود این ماجرا را به پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) عرضه داشتند حضرت فرمود:سرانجام نمازش او را از این اعمال باز می دارد .
ب : نوع دیگر از عبادتهای بدنی وجود دارند که فلسفه انجام آن ها را باِید در پرورش روحیه ی خودداری از انجام برخی کارها دانست. از جمله مهم ترین این عبادت ها، باید به روزه اشاره کرد. فرد روزه دار موظف است از برخی کارها خودداری کند و به خواهشهای نفسانی جواب نه بدهد. مقصود شارع انجام ندادن چند عمل صوری نیست بلکه مقصود او ایجاد این روحیه در انسان می باشددر تمامی لحظات زندگی .
عبادتهای مالی : انواع دیگری از عبادت ها نیز وجود دارند که فرد با احوال خودش، رابطه خود را با خدایش برقرار می کند. این نوع عبادت اثرات اخلاقی بسیاری را در فرد پرورش می دهد عباتهایی مثل صدقه، خمس، زکات و ...از این جمله اند. در این نوع از عبادت ها ابعادی از انسان همچون، نوع دوستی، گذشت، دل کندن از مادیات و... پرورش می یابد .
برخی عبادت ها نه جنبه ی مالی دارند و نه جنبه ی بدنی : این نوع از عبادت ها از ارزشمندترین و پرشورترین عبادت ها محسوب می شوند. عبادتهایی که هسته اصلی آن ها تفکر و دقت و تأمل در نشانه ها و آیات الهی محسوب می شود.
احادیث و روایات بسیاری در فضلیت این قسم از عبادت از سایر عبادت ها وارد شد . .
عن الصادق (علیه السلام) :
* أَفضَلُ العِبادَةِ العِلم بِالله * افضل عبادات علم به ذات احدیت است .
قال الرضا (علیه السلام) :
لَیسَ العِبادَةُ کِثرَةُ الصَلاةِ وَ الصومِ، إِنَّمَا العِبادِةِ التَفَکُّر فِی أَمرِ اللهِ عَزَّوَجَّلَّ
عبادت (حقیقی) زیادی نماز و روزه نیست بلکه تفکر در اوامر پروردگار است .
عن النبی (صلی الله علیه و آله و سلم) :
* یا علی لا عبادَةَ مِثلُ التَفَکُّر * ای علی عبادتی مثل و مانند تفکر وجود ندارد .
قال النبی (صلی الله علیه و آله و سلم) :
* لَکُلِّ شَیءٍ غَایَةٌ وَ غَایَةُ العِبادِةِ العَقل * برای هر شیئی نهایتی است و نهایت عبادت عقل و تفکر می باشد .
دعا و نیایش :
لا تَفسِدُوا فِی الاَرضِ بَعدَ اصلاح ها و ادعوهُ خوفاً و طمعاً إِنَّ رَحمَتَ الله قریبُ من المُحسِنین
در زمِین پس از اصلاح آن فساد نکنید و او را با بیم و امید بخوانید بیم از مسئولیت ها، امید به رحمتش؛ و نیکی کنیدزیرا رحمت خدا به نیکوکاران نزدیک است .
بدون تردید ارتباط با خدا و دعا و راز و نیاز با او نقش مهمی در سازندگی فرد و اجتماع دارد؛ و اینست که مدعی هستیم رفتارهای عبادی (دعا و نیایش) در بهداشت روانی تاکید گذار است. فردی که با ایمان به ذات احدیت در مقابل او کرنش می کند و با او سخن می گوید، از او می خواهد که در میان سختی ها، یاری رسانش باشد، در تنگنا قرار نمی گیرد ..
آسیب شناسی عبادت :
ممکن است تصور کنید چرا با انجام بسیاری از عبادت ها و پذیرفتن مشقت آن ها تاثیراتی را که ذکر فرمودند حاصل نشده است. چه بسیار از معبدانی که تارک دنیا شده اند و از کثرت عبادت، آثار و جوارح آن ها، به نشانه هایی سلوک شده است. پیشانی ها و زانوهای پینه بسته، چشمان کم سو و ...، مرتب حضور داشتن در مساجد و زیارتگاه ها، بسیار سفرهای زیارتی رفته اند و پسوند حامی را به دنبال خود دارند. ولی وقتی در زندگی آن ها دقیق می شویم می بینیم از آسایش و آرامش خبری نیست. این گونه افراد سبب می شوند که دیگران نیز نسبت به عبادت و دین و تقوا دل زده شوند. غافل از اینکه عبادت شرایط و ضوابط خاص خود را دارد. اگر قرار بود صرف انجام دادن یک عبادت برای انسان آثاری که ذکر شد را داشته باشد، یک آدم ماشینی تنظیم شده، از عابدترین عابدها بهتر عمل می کرد. ما در این مجال سعی خواهیم کرد بعضی از شرایط عبادتی را که موجب تقرب به پروردگار می شود وآرامش را برای فرد به همراه می آورد را متذکر شویم ..
آرامش روانی
ویژگی مشترک تمامی عبادت ها را باید دوری از گناه و معصیت دانست. گناه و معصیتی که علت اساسی و اولیه ایجاد نابهنجاری ها و اختلالات روانی در هر فرد محسوب می شود. اصولا نحوه ایجاد تنش ها و اضطراب ها و هر آنچه با بر هم زدن آرامش و بهداشت روان آدمی در رابطه است را، باید خارج شدن و انحراف از سرشت آدمی دانست. از طرفی یکی از اساسی ترین مواردی که فرد را از سرشت و ماهیت بی آلایشش خارج می کند، گناه و معصیت می باشد. در آیاتی از مصحف الهی به این مهم به زیبایی اشاره شده است .
الَّذِینَ ءَامَنُوا وَ تَطمَئِنُّ قُلُوبُهُم بِذِکرِاللهِ أَلَا بِذِکرِاللهِ تَطمَئِنُّ القُلُوبُ
مومنان کسانی هستند که ایمان آورده اند و دلهایشان به یاد خدا مطمئن و آرام است آگاه باشید فقط با یاد خدا دل ها آرامش می یابد .
منبع : سایت بولتن نیوز
درس اندیشه اسلامی 1 استاد گرامی اقای قیوم زاده دانشگاه علمی کاربردی
برچسب:
نویسنده: سجاد
از نظر اسلام هر کار خیرومفیدی که با انگیزه پاک خدایی توام باشد عبادت است از این رو درس خواندن ، کسب وکار وفعالیت اجتماعی داشتن اگر لله و فی الله باشد عبادت است با این وجود این پاره ای از تعالیم اسلام همچون نماز ، روزه ، مناجات ودعا و... هستند که فقط به منظور عبادت وضع شده اند .
اما عبادت امیرالمومنین
علی (ع) شخصیتی است که میدان های جنگ را می اراید ولی با ان همه کار ومشغله عبادتی در بالاترین حد ممکن داشتند در چنین مواردی انسان های یک بعدی می گویند : در راه خدا کار می کنیم وکارمان خداست پس دعا وعبادت ما همین کار ماست ولی علی (ع) این کار ها را دارد ودر بسیاری از شب ها هزار رکعت نماز هم می خواند به طوری که امام چهارم که خود زین العابدین وسید الساجدین است درمورد عبادت ایشان فرمود : ومن یطیق هذا ؟ " چه کسی طاقت چنین اعمالی را دارد "
ذکر چند نکته پیرامون عبادت از دید گاه امیر المومنین (ع) :
1- توجه کامل به انجام واجبات توام با تمرکز وحضور قلب
در هنگام جنگ صفین در بحبوحه جنگ هنگام ادای نماز بین دوصف جایی برای حضرت علی (ع) مهیا شد تا نماز بخواند ودر بین تیر اندازی ها از طرف دشمنان
مشغول نماز خواندن بودند.
" لا عباده کاداء الفرائض "
2- عبادت های بی حاصل
از دید گاه علی (ع) بسیاری از عبادت ها بی حاصل است
چه بسیار انسان روزه داری که بهره ای جز گرسنگی وتشنگی از روزه داری خود ندارد وچه بسا شب زنده داری که از شب زنده داری چیز جز رنج و بی خوابی بدست نیاورد.
از این رو امام علی (ع) یکی از لوازم روی اوردن به مستحبات را نشاط روحی می دانند و می فر مایند :
برای دلها روی اوردن ونشاط وپش کردن و فراری است پس انگاه که "نشاط" دارند ان را بر انجام " مستحبات " وا دارید وانگاه که پشت کرده "بی نشاط" است
به انجام " واجبات " قناعت کنید .
" ان قوما عبدوالله رغبه فتلک عباده التجار وان قوما عبدوالله رهبه فتلک عباده العبید وان قوما عبد والله شکرا فتلک عباده الاحرار "
" همانا گروهی خدای را به انگیزه پاداش می پرستند ، این عبادت تجار است . و گروهی او را از ترس می پرستند این عبادت بردگان است وگروهی او را از روی سپاسگزاری می پرستند واین پرستش ازادگان است "
3- وجوه عبادت
گاهی سیمای عابدین وسالکین از نظر شب زنده داری ها خوف وخشیت ها ، شوق ولذت ها ، سوز وگدازها ، اه وناله ها ، وتلاوت قران ترسیم شده وگاهی عنایات غیبی بیان شده است .
درس اندیشه اسلامی 1 - استاد گرامی اقای قیوم زاده - دانشگاه علمی کاربردی
برچسب:
نویسنده: سجاد
1- احساس غرور وافتخار:
امام زین العابدین (ع) در مناجات خود میگوید: (( همین افتخار مرا بس که بنده تو باشم .))
چه افتخاری از ابن بالاتر که انسان با خالق خود سخن بگوید واو کلام انسان را بشنود و بپذیرد.
2- احساس قدرت :
همین که کودک دستش را در دست پدری قوی ومهربان بود احساس قدرت می کند اما اگر تنها شد هر لحظه ترس ودلهره دارد که دیگران او را ازار دهند.
انسانی که متصل به خدا شد در برابر قدرت ها وطاغوت ها ومستکبرین احساس قدرت می کند .
3- احساس عزت :
عزت به معنی نفوذ نا پذیری است . تمام عزت ها از ان خداست لذا قران از کسانی که به سراغ غیر خدا میروند انتقاد . طبیعی است که اتصال به عزیز مطلق وقدرت بی نهایت به انسان عزت می دهد. لذا قران به ما دستور می دهد که در سختی ها ومشکلات از نماز وعبادت کسب قدرت وقوت کنید. در سوره بقره / ایه 48 امده است که " از صبر ونماز در برابر مشکلات نیرو بگیرید "
اولیای خدا در مقاطع حساس خود را به عبادت می پرداختند
شخصی از امام معصوم پرسید : من در نماز حضور قلب ندارم واز برکات نماز بی بهره ام چه کنم ؟
حضرت فرمود به دنبال نماز های واجب ، نماز نافله بخوان که کاستی های ان را جبران می کند وسبب قبولی نماز واجب می گردد.
ودر ایه 45 بقره امده " همانا نماز سنگین است مگر برای خاشعان "
خدایا فقط تو می توانی کارکنی که دلم از این همه حسرت جدا شه
به تنهاییت قسم تنهای تنهام اگه دستم تو دست تو نباشه
خدایا به خداییت سوگند ما را در " بندگی " ثابت واستوار بدار
عشق خود وشوق عبادتت را در دلمان افروخته تر بگردان
عمر و فکر واستعداد وتوان جسمی وقوای روحی ما را خالصانه در راه طاعت خود بدار
ما را از" بر کنندگان نماز" قرار ده .
امین یا رب العالمین
درس اندیشه اسلامی 1 - استاد گرامی اقای قیوم زاده - دانشگاه علمی کاربردی
برچسب:
نویسنده: سجاد